Płytka paznokcia i pojawiające się na niej zmiany mogą świadczyć o problemach zdrowotnych lub wskazywać na nieprawidłowości dietetyczne oraz pielęgnacyjne. Różowe i gładkie paznokcie są oznaką zdrowej płytki, natomiast wszelkie sygnały odmienności w jej wyglądzie, kształcie, strukturze lub kolorze zawsze powinny wzbudzać naszą czujność. Na co należy zwracać uwagę?

Zmiany w kolorze płytki paznokcia

Delikatny róż – taki kolor oznacza zdrową, niedającą sygnałów do niepokoju płytkę paznokcia. Wszelkie przebarwienia i pojawiające się zmiany w jej barwie dają sygnał, że nie wszystko jest w porządku.
Białe przebarwienia:

  • Biała barwa obejmująca całą płytkę paznokcia, czyli tzw. jaśnienie płytki może być związane chorobą nowotworową, łuszczycą, niewydolnością serca lub nerek.
  • Białe, drobne punkty (bielactwo punktowe) jest zazwyczaj oznaką mikrourazów.
  • Blada płytka paznokcia lub jej blednięcie po naciśnięciu może być objawem niedoboru żelaza i anemii.
  • Charakterystyczne białe plamki, „wykwity” na wszystkich lub większości paznokci zwiastują brak cynku, żelaza lub wapnia w organizmie.

Żółte przebarwienia:

  • Pojawiają się u nałogowych palaczy – zwykle dotyczą palca wskazującego i środkowego.
  • Mogą być spowodowane przyjmowaniem niektórych leków, np. beta-karotenu lub tetracykliny.
  • Sygnalizują choroby takie jak grzybica, żółtaczka typu A lub B oraz łuszczyca.
  • U kobiet tego rodzaju przebarwienia pojawiają się często podczas malowania paznokci czerwonym lakierem bez użycia bazy (lakieru podkładowego).

Szaroniebieskie przebarwienia:

  • Występują bardzo rzadko i są zwykle skutkiem zatrucia np. srebrem lub efektem ubocznym stosowania niektórych leków np. przeciwmalarycznych.
  • Mogą pojawić się u osób chorujących na zaburzenia krążenia obwodowego albo zaburzenia metabolizmu miedzi.

Zielone przebarwienia:

  • Świadczą o zakażeniu bakteryjnym, które powstaje najczęściej przy długotrwałym kontakcie z detergentami, podczas wycinania skórek lub przy grzybicy paznokci.

Brązowe przebarwienia:

  • Najczęściej są objawem przyjmowania niektórych leków (np. nadmanganianu potasu).
  • Mogą zwiastować choroby tarczycy.
  • Pojawiają się także u osób nadużywających nikotyny oraz stosujących nieprawidłowo zbilansowaną dietę, która prowadzi do niedożywienia.

Czarne przebarwienia:

  • Powstają na skutek silnego urazu (objaw krwiaka podpaznokciowego) i przesuwają się wraz ze wzrostem płytki paznokcia.
  • Stałe, czarne zabarwienie na jednym paznokciu może świadczyć o odmianie czerniaka (groźnej chorobie nowotworowej).

Płytka paznokcia i zmiany w jej kształcie

Obserwując paznokcie, należy również zwrócić uwagę na ich kształt.

Paznokcie rulonowe:

  • Ich płytka jest pogrubiona, wolne brzegi tworzą rulonik, a pod paznokciem gromadzi się masa rogowa.
  • Zwykle są objawem choroby genetycznej, której efektem jest nadmierne rogowacenie skóry stóp i rąk.

Paznokcie szponiaste:

  • Przypominają szpony – płytka paznokcia jest wyraźnie pogrubiona, wydłużona i wygięta, a jej kolor zabarwia się na żółto.
  • Mogą świadczyć o zaburzeniach krążenia obwodowego lub powstać na skutek urazu.
  • U stóp to także sygnał noszenia zbyt ciasnych butów.

Paznokcie uwypuklone (zegarkowe, pałeczkowate):

  • Płytka paznokcia jest wyraźnie zaokrąglona, wypukła i poszerzona w górnej części.
  • Zwiastują choroby niewydolność krążenia, niektóre wady serca, zaburzenia ze strony układu pokarmowego lub przewlekłe choroby płuc.

Paznokcie wklęsłe (łyżeczkowane):

  • Kształtem przypominają łyżeczkę – są wklęsłe w dolnej i środkowej części, a u góry wywijają się w charakterystyczny sposób.
  • Zazwyczaj są sygnałem niedokrwistości, zaburzeń hormonalnych lub braku żelaza w diecie.

Zmiany w strukturze płytki paznokcia

Dużo informacji o stanie zdrowia dostarcza także sama powierzchnia płytki paznokcia. Zaniepokoić powinny pojawiające się na niej takie zmiany jak:

Bruzdy:

  • Poprzeczne – pojawiają się w przebiegu ostrych chorób zakaźnych, chorób układów pokarmowego, dolegliwościach neurologicznych, przy niedożywieniu, u osób poddawanych chemioterapii, a także w wyniku urazów macierzy paznokcia (np. podczas wykonywania manikiuru).
  • Pionowe (w postaci prążków) – zwykle towarzyszą upływowi lat i pogłębiają się wraz
    z wiekiem. Oprócz tego mogą być również oznaką zaburzeń hormonalnych, osteoporozy lub kłopotów z układem krążenia.

Matowienie płytki:

  • Najczęściej wynika z uwarunkowań genetycznych lub długotrwałego kontaktu z silnymi detergentami.
  • Matowa płytka paznokcia wraz z żółtymi lub brązowymi przebarwieniami pojawia się często u osób chorujących na cukrzycę.

Wgłębienia płytki: liczne, punktowe wgłębienia, które sprawiają, że paznokieć zaczyna przypominać naparstek, towarzyszą chorobom dermatologicznym takim jak łuszczyca lub łysienie plackowate.

Pogrubienia płytki: nienaturalnie grupa struktura płytki paznokcia może być spowodowana grzybicą, liszajem lub łuszczycą.

Łamliwość, rozdwajanie się i kruchość:

  • Pojawia się przy niedoczynności tarczycy.
  • Może być efektem nieprawidłowej pielęgnacji m.in. stosowania zmywaczy do paznokci
    z acetonem lub nieodpowiedniej techniki używania pilnika.
  • Oznacza niedobór składników mineralnych (najczęściej magnezu, wapnia i krzemu) oraz witaminy E i z grupy B.

Szczegółowa obserwacja płytki paznokcia i na jej podstawie rozpoznawanie chorób, czyli onychodiagnostyka znana i stosowana była już w czasach Hipokratesa.

Dziś wnikliwa analiza zmian pojawiających się na paznokciach również może dostarczyć wielu cennych, niekiedy ratujących zdrowie informacji.

WSPARCIE NIEZALEŻNYCH PORTALI

P.S. Informacje są prywatnymi opiniami i poglądami. Nie są pisane przez lekarza. Nie są one fachową opinią, ani poradą medyczną. Nie mogą zastąpić opinii i wiedzy pracownika służby zdrowia, np lekarza. Wszelkie rady które są na mojej stronie, stosujesz wyłącznie na własną odpowiedzialność.