Kozłek lekarski – to właśnie pod tą nazwą ukrywa się popularna i wszystkim znana waleriana. Jest to roślina, którą przeważnie stosuje się na uspokojenie oraz w celu szybkiego i bezproblemowego zaśnięcia. Poza tym ma działanie moczopędne, wykrztuśne oraz przeciwcukrzycowe. Zioło to rośnie pospolicie na terenie Polski i wykorzystywane jest do różnych celów leczniczych.

Popularna waleriana

Kozłek lekarski występuje na terenie Europy oraz Azji, ale z wyjątkiem terenów arktycznych oraz pustynnych.

Znany jest jeszcze nie tylko pod nazwą waleriany, ale również, jako kocia trawa, odolan, daldrian i stoniebo.

Jest to roślina miododajna, która swoją nazwę zawdzięcza specyficznemu zapachowi, jaki po wysuszeniu uzyskują kłącza i korzeń, a zapach ten kojarzy się z wonią kozła.

Należy ona do rodziny kozłkowatych, a jest to roślina dwuletnia, która osiąga wysokość do dwóch metrów.

W pierwszym roku wytwarza rozetę nieparzysto – parzystych liści, a w drugim roku długą łodygę, która jest zakończona kwiatostanami.

kozłek-waleriana.jpg
foto.123rf.com

Kozłek lekarski ma kłącza, czyli podziemne łodygi oraz korzeń, które znalazły zastosowanie w lecznictwie.

Natomiast jego kwiaty rosną od czerwca do sierpnia, a mają kolor od białych po różowe i lekko fioletowe.

Jego owoce to niełupki, a są one drobne, nagie lub owłosione.

Jednak jego najważniejszą częścią są właśnie kłącza.

Roślina ta rośnie przeważnie na brzegach wód, niskich torfowiskach, na mokrych łąkach, ale też można ją znaleźć w wilgotnych lasach.

Waleriana ma charakterystyczny nieprzyjemny zapach, ale i tak jest ona szeroko stosowana w lecznictwie.

Składniki kozłka lekarskiego

Wśród najważniejszych składników kozłka lekarskiego wskazuje się na nietrwałe związki, które nazywa się walepotriatami, a należą one do irydoidów.

Zawarty jest w nim również olejek eteryczny oraz związki terpenowe.

Poza tym obecne są w nim: seskwiterpeny, np. kwas walerenowy, a także garbniki i sole mineralne.

kozłek-waleriana.jpg
foto.123rf.com

Właściwości zdrowotne

Właściwości waleriany były znane już w średniowieczu, a wtedy uważano, że leczy ona wszystkie dolegliwości, ale najczęściej była wykorzystywana do leczenia epilepsji.

Kozłek lekarski stosowany jest zarówno w medycynie niekonwencjonalnej, jak i konwencjonalnej.

Właśnie medycyna niekonwencjonalna zna właściwości tej rośliny, które korzystnie wpływają na układ pokarmowy, ponieważ wzmaga wydzielanie śliny, która korzystnie wpływa na trawienie pokarmu i to już od samego momentu przyjęcia go do ust.

Poza tym ma działanie wiatropędne i rozkurczowe, dlatego też pomaga przy skurczach i bólach żołądka.

Do tego wzmaga wydzielanie soków żołądkowych, przez co jedzenie jest szybciej trawione.

Roślina ta ma również korzystny wpływ na układ moczowy.

Na przykład pomaga wypłukiwać piasek z nerek, pomaga też w zakażeniach oraz zapaleniach pęcherza i dróg moczowych.

Wykazano również, że kozłek pomaga przy bólach miesiączkowych oraz zespole napięcia przedmiesiączkowego, gdyż ma działanie uspokajające, rozkurczowe, a także niweluje ból.

Pomocny może być również dla kobiet w okresie przekwitania.

kozłek-waleriana.jpg
foto.123rf.com

Z kozłka można przygotować napary, które stosowane zewnętrznie, pomagają walczyć z łupieżem, a do tego radzą sobie z łojotokiem i niektórymi chorobami skóry.

Kozłek, inaczej określany, jako waleriana, znany jest głównie z działania uspokajającego, który pomaga na spokojny sen.

Korzenie oraz kłącze waleriany mają takie działanie, które wpływa na obniżenie aktywności ośrodkowego układu nerwowego.

To sprawia, że zmniejsza się uczucie niepokoju, ale też zmniejszają się stany napięcia, pobudzenia nerwowego i zdenerwowania.

Wyciągi z tej rośliny mogą pomóc układowi nerwowemu w osiągnięciu odpowiedniego odprężenia psychicznego.

Waleriana jest idealnym rozwiązaniem dla osób, które zmagają się z umiarkowaną bezsennością oraz trudnościami w zasypianiu, których przyczyną może być napięcie z całego dnia, nerwy, stres.

Zarówno korzeń, jak i kłącze kozłka poprawiają jakość snu, ale też wpływają na zmniejszenie czasu, który jest potrzebny na zaśnięcie, ale też przyczyniają się do tego, że można przespać noc bez nadmiernego wybudzania.

Kozłek może być stosowany pod różną postacią, np. herbatka, tabletki, wyciągi, kapsułki, nalewki oraz napary.

Można go dodawać również do środków na wysokie ciśnienie, ale na to, które jest spowodowane napięciem nerwowym albo nerwicą.

kozłek-waleriana.jpg
foto.123rf.com

Pomaga też pokonać objawy nerwicy, czyli palpitacje serca i pocenie się.

Ma też działanie rozluźniające, a szczególnie przy napięciu ramion oraz szyi, ale też w leczeniu kolki i astmy.

W kosmetyce wyciągi z waleriany dodaje się do płynów do kąpieli, które mają przeznaczenie relaksacyjne, ale też są składnikiem toników do przemywania twarzy przy trądziku.

Kozłek lekarski i jego stosowanie

Jeśli chodzi o stosowanie waleriany, to jest ona uważana za dość bezpieczną roślinę, ale nie można jej stosować cały czas i w dużych dawkach.

Taki optymalny czas jednorazowej kuracji powinien wynosić 30 dni, a po tym czasie należy zrobić 14-dniową przerwę, a po upływie tego czasu z powrotem można stosować walerianę.

Nie jest zalecane, aby stosować kozłka lekarskiego razem z lekami zwiotczającymi mięśnie, uspokajającymi i antydepresantami, nie można wtedy pić również alkoholu.

Osoby, które mają choroby nerek i wątroby, albo raka, powinny najpierw skonsultować z lekarzem, czy można stosować walerianę.

Wartość lecznicza waleriany zależy od formy tego preparatu.

kozłek-waleriana.jpg
foto.123rf.com

Inną siłę działania będą miały wyciągi alkoholowe, a jeszcze inną wyciągi wodne.

Dzieje się tak, dlatego że waleriana zawiera substancje czynne, które lepiej rozpuszczają się w alkoholach niż wodzie.

Na skuteczność działania wpływa również sposób jej suszenia.

Jeśli jest ono w temperaturze wyższej niż 35 stopni, to niektóre jego substancje aktywne tracą swoje zdrowotne właściwości.

Przeciwwskazania

Przeciwwskazania do stosowania waleriany to: ciąża, karmienie piersią, operacje w znieczuleniu ogólnym, a także prowadzenie pojazdów oraz obsługa maszyn mechanicznych.

Nie można jej stosować przy znieczuleniu ogólnym, ponieważ leki stosowane przez anestezjologów wchodzą w reakcje z kozłkiem, a ten może zaburzyć ich działanie.

Do tego kozłka nie powinny stosować dzieci do 12. roku życia, ponieważ mogą mieć po nim zawroty głowy albo zaburzenia świadomości i mogą doznać omdlenia.

Kozłek nie jest też zalecany osobom w podeszłym wieku, ponieważ może on spowodować zawroty głowy po przebudzeniu, omdlenia oraz zaburzenia świadomości.

Skutki uboczne

Jeśli kozłek lekarski będzie stosowany dłużej niż miesiąc albo w nadmiernych ilościach, to może to spowodować działania niepożądane, takie jak:

  • bóle głowy,
  • zaburzenia wzroku,
  • palpitacje serca,
  • mdłości,
  • pogorszenie trawienia.

Z innych dolegliwości obserwuje się nadpobudliwość albo bezsenność, bardzo rzadko dochodzi do uszkodzenia wątroby i możliwe są również reakcje alergiczne.

Macerat z kozłka lekarskiego

Składniki: 2 łyżeczki posiekanego, świeżego kozłka lekarskiego, 1 szklanka zimnej wody.

Przygotowanie: 2 łyżeczki kozłka należy namoczyć w szklance zimnej wody przez 8 – 10 godzin.

Po tym czasie można zacząć go stosować.

Można do niego dodawać 2 – 3 krople wody miętowej, aby zmniejszyć jego nieprzyjemny smak.

Napar z kozłka lekarskiego

Składniki: 1 łyżka dobrze rozdrobnionego korzenia kozłka lekarskiego, 1,5 szklanki wrzącej wody.

Przygotowanie: 1 łyżkę korzenia kozłka należy zalać wrzącą wodą, a następnie całość przykryć i pozostawić na 40 minut.

Po tym czasie napar trzeba odcedzić i można go pić 2 – 3 razy dziennie po posiłku po ¼ lub 1/3 szklanki.

Czytaj także: SAŁATA JADOWITA – NATURALNE OPIUM NA USPOKOJENIE I UŚMIERZENIE BÓLU

WSPARCIE NIEZALEŻNYCH PORTALI

*Niebieską czcionką zaznaczono odnośniki np. do badań, tekstów źródłowych lub artykułów powiązanych tematycznie.

P.S. Informacje przedstawione w artykule nie są pisane przez lekarza. Mają charakter informacyjny i nie stanowią fachowej porady medycznej. Wszelkie rady, które są na mojej stronie, stosujesz wyłącznie na własną odpowiedzialność.