Osobowość histrioniczna cechuje się dużą teatralnością zachowań. Osoby te ciągle zwracają na siebie uwagę, mają uwodzicielski sposób bycia, ale też charakteryzuje je duża emocjonalność. Osoby z tym zaburzeniem zazwyczaj nie czują potrzeby leczenia się. Czym jeszcze charakteryzuje się osobowość histrioniczna?

Infantylność i egzaltacja

Dawniej osobowość histrioniczna była określana, jako osobowość histeryczna, ale dzisiaj określenie to już w ogóle nie jest używane.

Czasami można się również spotkać z terminem osobowość infantylna.

Osoba z taką osobowością wykazuje skłonność do zachowań teatralnych, ponieważ dąży do zwrócenia na siebie, jak największej uwagi otoczenia.

teatralność-zachowanie.jpg
foto.shutterstock.com

Osoba ta będzie mówiła w sposób egzaltowany, ale też będzie nadużywała epitetów, które podkreślą niezwykłość opowiadanych przez nią historii.

Pojawia się także przesadna uczuciowość w wypowiedzi, a do tego uwodzicielski sposób bycia, a także eksponowanie własnej seksualności, które są oczywiście niestosowane do okoliczności.

Przy takich zaburzeniach typowa jest również labilność emocjonalna.

Przyczyny histrionicznego zaburzenia osobowości

Nie ma jednego czynnika, który  będzie odpowiedzialny za to, że u danej osoby pojawiła się zmiana osobowości, więc przyczyny mogą być różne.

Na występowanie tego zaburzenia mogą mieć wpływ problemy, które występowały w dzieciństwie, np. kryzysy rodzinne, chód emocjonalny ze strony ojca, a nawet uwodzicielskość matki.

Takie zaburzenie częściej występuje u osób, które w dzieciństwie były nadmiernie chwalone i które bardzo często znajdowały się w centrum uwagi.

Przyczyną zaburzenia może być również całkowity brak krytyki w wychowywaniu dziecka, ale też jego bardzo częste karanie.

Niektórzy zwracają uwagę, że związek z zaburzeniami osobowości mogą mieć również geny, gdyż zauważono, że rozwój takich zaburzeń występuje częściej u osób, u których w rodzinie ktoś inny miał jakieś zaburzenie.

Objawy histrionicznego zaburzenia osobowości

Otoczenie może bardzo łatwo zauważyć objawy zaburzenia histrionicznego, a takie jego charakterystyczne cechy to: chwiejność emocjonalna, prezentowanie nieprawdziwych uczuć, odznaczanie się dużym stopniem egocentryzmu oraz pomijanie potrzeb innych ludzi i to nawet tych najbliższych.

To zaburzenie objawia się również dużą emocjonalnością, która przejawia się tym, że taka osoba podejmuje decyzje i to te nawet poważne pod wpływem emocji albo też nagłymi zmianami stanu emocjonalnego.

Do tego dochodzi wyraźna teatralność w zachowaniach, całkowity brak tolerancji krytyki, wygórowane oczekiwania wobec innych osób oraz stałe dążenie do tego, aby inni skupiali swoją uwagę właśnie na tej osobie.

Kolejne objawy to częste manipulowanie innymi ludźmi oraz tendencja do przejawiania nadmiernej seksualności, np. kierowanie zachowań uwodzicielskich nawet wobec nieznanych osób.

Zaburzenie to może występować zarówno u mężczyzn, jak i u kobiet, ale właśnie u kobiet częściej się pojawia.

Z tym że taka osoba często flirtuje albo podrywa i to nawet wtedy, gdy jest to zupełnie nie na miejscu, związane jest to, że, np. może przyjść na pogrzeb w krótkiej spódniczce albo będzie chodziła do szkoły z dużym dekoltem, ale też będzie uwodziła każdą osobę, którą napotka, np. policjanta, sklepikarza czy lekarza.

Będzie seksualizowała swoje relacje, ponieważ jest to dobry sposób  na zwrócenie na siebie uwagi.

Chodzi ubrana tak, aby każdy ją zapamiętał, a są to osoby kolorowe, oryginalne, które z daleka rzucają się w oczy.

Testy i badania diagnostyczne

W rozpoznawaniu tego zaburzenia brane jest to, czy u danego pacjenta występują problemy, do których doprowadziła histrionia, a także to, czy ich istnienie utrudnia codzienne funkcjonowanie tej osoby.

Taka osoba może mieć trudności w wielu sferach życia.

Z osobą, która ciągle skupia na sobie uwagę, mogą być problemy z zaprzyjaźnieniem się z nią, ale też może zostać odrzucona przez swoich znajomych.

Pacjent nie będzie mógł też tworzyć szczęśliwego związku, czego przyczyną będzie ciągłe manipulowanie oraz bagatelizowanie potrzeba partnera/partnerki.

Aby postawić odpowiednią diagnozę, konieczne jest przeprowadzenie wywiadu z pacjentem oraz jego bliskimi.

psychoterapia.jpg
foto.shutterstock.com

Przeprowadza się również badanie psychiatryczne, ale też wykorzystywane są różne specjalistyczne kwestionariusze, np. Międzynarodowy Inwentarz Kliniczny Zaburzeń Osobowości, skala samooceny PSSI, a także testy, które oceniają skłonność do agresji.

Leczenie histrionicznego zaburzenia osobowości

W leczeniu tego zaburzenia najważniejszą rolę odgrywa psychoterapia, a można zastosować różne jej rodzaje, np. pomóc może terapia psychodynamiczna, terapia poznawczo – behawioralna albo terapia interpersonalna.

Jednak jest tutaj pewien problem, ponieważ osoba z tym zaburzeniem może uważać, że leczenie jest niepotrzebne, dlatego taką osobę trzeba bardzo mocno wspierać.

Do tego nie ma żadnych leków na osobowość histrioniczną.

Osobowość histrioniczna – podtypy Millona

Według Miltona (specjalisty w dziedzinie zaburzeń osobowości) wyróżnić można potypy takiej osobowości.

♦ Osobowość histrioniczna teatralna – jest to odmiana czystego wzorca, a taka osoba jest afektowna, zmanierowana i ciągle coś udaje, ale też przyjmuje dramatyczne pozy i wystawia swój wygląd na sprzedaż.

Taka osoba jest również sztuczna, romantyczna i żądna uwagi, a także kreuje siebie w zależności od zapotrzebowania otoczenia i robi wszystko, aby być pożądaną.

Natomiast o mężczyznach z taką osobowością można powiedzieć, że są tosamce alfa,tacy panowie z siłowni, dla których najważniejszym celem w życiu jest dobry wygląd, a czasami dobrze widoczne gadżety, np. dobry garnitur, samochód, zegarek.

♦ Osobowość histrioniczna infantylna – to osobowość histrioniczna plus cechy osobowości borderline, a jest ona chwiejna emocjonalnie, drażliwa, ma zmienne emocje, ale też jest skłonna do awantur i fochów.

Do tego jest to osoba wymagająca oraz nerwowa, ale też bardzo wiąże się do innych i przywiera do innych.

Taka osoba lubi się mocno trzymać innych i bardzo często takie osoby od najmłodszych lat seksualizują swoje relacje, a poprzez to nie doświadcza frustracji swoich potrzeb, ale też nie rozwija mechanizmów radzenia sobie właśnie z tą frustracją.

Osobie tej brakuje poczucia własnego Ja, ale także nie akcentuje, że życie to także ból, jak i odmowa.

Swoje potrzeby zależności zaspokajają poprzez przyciąganie uwagi innych, cały czas szukają wrażeń albo zaczynają się wycofywać do świata fantazji.

infantylność-osobowość-histrioniczna.jpg
foto.shutterstock.com

Im bardziej taka osoba jest zaburzona to, tym silniej naciska na swoich bliskich, a jeżeli nie dostaje tego, czego chce, zaczyna popadać w depresję.

Często jest tak, że osoba z tym zaburzeniem jest uległa i mocno kocha, a następnie robi awantury, a potem popada w poczucie winy.

♦ Osobowość histrioniczna pełna życia – to osobowość histrioniczna plus cechy osobowości narcystycznej, a jest ona pełna wigoru, czarująca, żywa, energiczna i impulsywna, ale też szuka chwilowych przyjemności i zabawnych przygód.

Do tego ma dużo energii, jeżeli jest zdrowsza, to wszędzie jej pełno, robi wiele rzeczy naraz, ma kilka prac i dużo pomysłów, a jeżeli jest zaburzona, to także przechodzi od jednego do drugiego projektu, ale zostawia za sobą rozczarowanych współpracowników oraz długi, bo nie kończy swoich projektów i nie dotrzymuje obietnic.

Tak samo jest u niej w miłości, gdyż szybko się nudzi, a także jest radosna i impulsywna i nie zastanawia się nad konsekwencjami.

♦ Osobowość histrioniczna zjednująca – to osobowość histrioniczna plus cechy osobowości zależnej i kompulsywnej, która chce naprawić, załagodzić konflikty i problemy.

Bardzo często idzie na kompromis, przyznaje rację, aby tylko inni mieli dobry humor, więc poświęca swoje Ja dla aprobaty innych.

Chce, aby ją polubić i zaakceptować, więc cięgle prawi komplementy drugiej osobie i przymila się.

Jednak w głębi duszy taka osoba czuje pustkę i uważa, że niczego nie potrafi, że nikt jej nie kocha, ale też jest to osoba, która jest do przesady słodka i uprzejma i każdego wpędza w poczucie winy.

♦ Osobowość histrioniczna wzburzona – to osobowość histrioniczna plus cechy osobowości borderline, a jest ona impulsywna, ma zły humor, nie panuje nad sobą, jest gwałtowna, ponura, a do tego łatwo ulega emocjom i podnieceniu.

Na pierwszym planie zawsze są emocje, a kiedy ma lepszy czas, to widać jej cechy histrioniczne, czyli towarzyskość i urok, ale bardzo łatwo się nudzi i szuka wrażeń.

Poza tym pojawia się wrażliwość na krytykę oraz brak akceptacji rzeczywistości, a do tego życie takiej osoby miewa okresy ekscytacji, impulsywnych działań, a potem pojawiają się napady szału oraz stany depresyjne, zmęczenie.

Nie ma u niej silnego poczucia tożsamości, a to oznacza, że nic nie chroni jej przed światem i gwałtownymi emocjami.

Kiedy inne osoby nie zwracają na nią uwagi, to staje się kłótliwa i depresyjna, a wraz z upływem czasu traci cechy histrioniczne i pojawia się niezadowolenie, zazdrość oraz poczucie, że inni mają lepiej, ale też może skupić się na swoim zdrowiu i chorobach, aby zyskać wsparcie i uwagę.

♦ Osobowość histrioniczna nieszczera – to osobowość histrioniczna plus cechy osobowości antyspołecznej, a jest ona podstępna, prowadzi podwójną grę, jest przebiegła, ciągle spiskuje, a także jest fałszywa, kłamliwa, nieszczera.

Na początku może się wydawać, że taka osoba jest czarująca i urocza, ale tak osoba nie chce tylko zdobyć uwagi innych ludzi.

Ciągle zdobywa kontakty, pnie się w górę, manipuluje, zaciąga długi i żyje na koszt innych, a czasami nawet mogą łamać prawo  i stosować przemoc.

Osoba ta jest świadoma swoich manipulacji, a także lubi konflikty.

Dobroć poczytuje, jako słabość i w związku tym swoją histrioniczną stronę, która jest przyjazna ludziom, stara się ukryć.

Czytaj także: CHARAKTER PISMA – OSOBOWOŚĆ ZAPISANA W LITERACH

WSPARCIE NIEZALEŻNYCH PORTALI

*Niebieską czcionką zaznaczono odnośniki np. do badań, tekstów źródłowych lub artykułów powiązanych tematycznie.